WelcomeGo to English
WitamyIdź do części po polsku
BienvenueAller à la française

Strona główna
Informacje ogólne
Liturgia
i sakramenty
Modlitwy
Katecheza
Grupy
Duszpasterze
Biuletyn
Wydarzenia
Sala parafialna
HISTORIA
Linki














 
HISTORIA PARAFII ŚWIĘTEJ TRÓJCY

          Historia parafii Świętej Trójcy, drugiej polskiej parafii w Montrealu, sięga początków XX wieku. Wtedy to Polacy byli skupieni w dwóch głównych ośrodkach życia polonijnego na terenie miasta: przy ulicy Frontenac i w okolicy Point Saint Charles. Wspólnota parafialna zawiązana we wschodniej części miasta w dzielnicy Frontenac w 1917 roku wybudowała pierwszy polski kościół w Montrealu pod wezwaniem Matki Bożej Częstochowskiej. Przez 7 lat na prośbę ówczesnego arcybiskupa obsługiwał tę parafię franciszkanin z Krakowa - o. Franciszek Pyznar, który nie mógł wrócić ze Stanów Zjednoczonych do Polski z powodu toczącej się wojny światowej.

          Polacy z zachodniej części Montrealu wielokrotnie domagali się zezwolenia na utworzenie dla nich osobnego ośrodka parafialnego. Po zbadaniu sprawy przez delegata arcybiskupa otrzymali oni zezwalenie na utworzenie polskiej misji pod wezwaniem Świętej Trójcy obejmującej swym zasięgiem Point Saint Charles. Pierwszą Mszę świętą odprawiono 11 czerwca 1916 roku w sali szkoły św. Karola. Celebrował ją znający nieco język polski redemptorysta pochodzenia belgijskiego, Evariste Vrydaegs. Jemu też władze kościelne powierzyły prowadzenie misji. Misja w tym czasie liczyła ok. 200 rodzin tj. około 800 osób.

          W następnym roku misja została przeniesiona do francuskiego kościoła św. Józefa przy ulicy Richmond, gdzie nabożeństwa były odprawiane aż do 31 marca 1933 roku. Jednakże już w styczniu 1930 roku utworzony został komitet, którego zadaniem było zakupienie ziemi pod przyszły kościół pw. Świętej Trójcy. Dzięki energicznej pracy ks. Wincentego Helenowskiego z Polski, udało się członkom komitetu zebrać wystarczające fundusze na zakup odpowiedniego terenu i rozpoczęcie budowy własnego kościoła.
          Od początku istnienia misji Świętej Trójcy do roku 1930, kiedy została ona otoczona opieką franciszkanów,  duszpasterzami byli:

  • o. Evariste Vrydaegs, CSsR
  • ks. M. Kluczyński
  • ks. Jan Drzewiecki, CR
  • ks. Franciszek Kubiaczyk
  • o. Evariste Vrydaegs, CSsR
  • ks. O'Rourke
  • ks. Henryk Woźniak
  • ks. prał. Wincenty Helenowski
1916 - 1919
1919 - 1921
(między
1921
a
1923)
1923 - 1926
1926 - 1929

          W związku z przejęciem duszpasterstwa polonijnego w Montrealu przez franciszkanów (Braci Mniejszych Konwentualnych) z Prowincji Św. Antoniego w USA, w 1930 r. nowym duszpasterzem misji został o. Szczepan Musielak. O. Musielak z wielkim zapałem podjął kierownictwo tworzącej się parafii. W rok potem spłacono już ostatni dług, zaciągnięty na zakup ziemi, zgromadzono także pewną kwotę na budowę kościoła.      


          Poświęcenie gruntu miało miejsce 1 października 1933 roku, zaś poświęcenie kamienia węgielnego odbyło się w rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości - 11 listopada tegoż roku. W międzyczasie (4 października) arcybiskup Montrealu podjął niezwykle ważną dla Polaków z Point Saint Charles decyzję uczynienia misji Świętej Trójcy parafią. Po raz pierwszy mogli oni uczestniczyć we Mszy świętej we własnym kościele 6 maja 1934 roku, ale już wcześniej Wielkanoc i uroczystą Rezurekcję 1 kwietnia 1934 roku obchodzono na sali parafialnej pod budującym się kościołem. Uroczystość poświęcenia kościoła miała miejsce 19 maja 1935 roku. Należy wspomnieć o osobnej placówce misyjnej dla parafian zamieszkujących dzielnicę Ville Emard, założonej z inicjatywy o. Szczepana Musielaka. W sali szkoły Świętego Krzyża przy ulicy Jolicoeur odprawiana była co niedzielę Msza z kazaniem w języku polskim.

          Wnętrze kościoła parafialnego zawiera szereg elementów polskich, które wyrażają się w tematyce witraży i polichromii.
          Mimo upływu lat ciągle aktualne pozostają słowa, odnotowane w albumie pamiątkowym złotego jubileuszu parafii w 1966 r.: "Kiedy dziś wejdziesz do kościoła Świętej Trójcy, przyozdobionego tak bogato talentem artysty Stefanoffa, odetchniesz głęboko. Pozostawisz troski życia codziennego za drzwiami świątyni. Tu głowę twoją owioną inne myśli. Znajdziesz się w sercu polskości. Przypomni ci się kraj stary, z którego wyszedłeś kiedyś w świat, a o którym nigdy nie zapomnisz. Wyjdzie naprzeciw tobie cała przeszłość Polski, rycerska, dumna, walcząca o swoje nieprzedawnione prawo do życia i wiążąca zawsze swoje doczesne troski i pożytki z potrzebą służby dla Przedwiecznego, Jego Syna prawdziwego i Matki Maryi, w której sercu położone są wszystkie nadzieje nasze i bóle".
          Parafia zrealizowała ciekawy projekt o. Wincentego Wolskiego i wybudowała własnym kosztem ochronkę dla dzieci, którą oddano pod kierownictwo Sióstr Zmartwychwstanek. Dla sióstr, które przybyły do Montrealu 11 września 1951 roku i początkowo pracowały w parafíi Świętej Trójcy, była to jeszcze jedna okazja do wychowania dzieci w duchu religijnym i patriotycznym. Obecnie w Konwencie Świętej Trójcy przebywa międzynarodowa wspólnota sióstr ze Zgromadzenia Franciszkanek Misjonarek Maryi.
          Jeszcze przed oficjalnym erygowaniem parafia Świętej Trójcy prowadziła działalność religijną, społeczną i patriotyczną. Tym celom służyły powstające przy parafii stowarzyszenia. Jednym z nich było należące do najstarszych organizacji montrealskiej Polonii Towarzystwo Polskiej Ligi Katolickiej, założone 30 stycznia 1927 roku przez ks. Helenowskiego. Celem tej organizacji było i pozostaje do dzisiaj utrzymanie polskości, religii katolickiej, wychowanie młodzieży w duchu narodowym i wzajemnej pomocy. Liga powołała także do życia kółka: dramatyczne, sportowe i inne. Zorganizowano polską bibliotekę, prowadzono wieczorowe kursy języka polskiego dla młodzieży itp.
          Obok organizacji o charakterze religijnym (Trzeci Zakon, Żywy Różaniec, Rycerstwo Niepokalanej, Dzieci Maryi) z parafią związane były też organizacje patriotyczne i kulturalne. Zaliczyć do nich można działający od roku 1951 roku Klub Matek. Inną organizacją jest Klub Seniora, mający swoje spotkania raz w miesiącu. Każde spotkanie poprzedzone jest Mszą świętą.
          Parafia Świętej Trójcy zawsze podtrzymywała związki z Polską. Nezwykle ważną była inicjatywa parafii w 1949 roku. Zatroszczyła się o grupę 146 polskich sierot przybyłych do Montrealu dzięki staraniom arcybiskupa Charbonneau. Większość z nich po ukończeniu szkoły zamieszkała na terenie parafii. Ich bezpośrednim opiekunem był o. Łucjan Królikowski.
          Parafianie zawsze popierali polonijne akcje charytatywne, na przykład zbiórkę na dom opieki społecznej dla Polaków, na pomnik Mikołaja Kopernika w Montrealu (który odsłonięto na 1000-lecie Chrztu Polski),  na Katolicki Uniwersytet Lubelski itp.
          W 1973 roku Kapituła amerykańskiej Prowincji Św. Antoniego zdecydowała o przekazaniu obsługiwanych w Montrealu parafii polskiej Prowincji Matki Bożej Niepokalanej  W ten sposób utworzona została franciszkańska Kustodia pod wezwaniem Św. Maksymiliana Marii Kolbego w Kanadzie. Po podziale Prowincji Matki Bożej Niepokalanej w 1986 roku Kustodia ta stała się częścią nowoutworzonej Prowincji Św. Maksymiliana w Gdańsku.
          Do ważniejszych wydarzeń w życiu parafii zaliczyć trzeba m.in. uroczyste obchody Milenium Polski zapoczątkowane przez nawiedzenie obrazu Matki Bożej Częstochowskiej 6 marca 1966 roku, połączone z 50-leciem istnienia wspólnoty parafialnej.
 
          W 1983 roku przypadła 50 rocznica budowy kościoła. Z tej okazji jubileuszowej Mszy świętej koncelebrowanej przewodniczył wielki przyjaciel Polaków - biskup pomocniczy Montrealu André Cimichella, a polskich franciszkanów reprezentował kustosz o. Henryk Pieprzycki. Obchody przygotował ówczesny proboszcz, o. Fidelis Wyrąbkiewicz przy pomocy o. Andrzeja Deptuły - wikarego.
          W 1991 roku parafia obchodziła kolejną - 75 rocznicę powstania. Z tej okazji m.in. odmalowano kościół, zakupiono nowe żyrandole. Wszystkimi pracami kierował proboszcz o. Marek Ignaszewski wespół z komitetem parafialnym. Fundusze, jak zawsze, pochodziły z dobrowolnych składek wiernych.
            W 2001 roku w 85 Jubileusz założono klimatyzację w sali parafialnej i na plebanii.
            W 2005 roku kościół został przyozdobiony malowidłami 20 Tajemnic Różańcowych, wykonanymi przez p. Andrzeja Kubata.
            Obchody 90-lecia istnienia parafii w 2006 roku podkreśliły również wspólny jubileusz posługujących w niej kapłanów, którzy razem obchodzili także 90-lecie święceń kapłańskich: o. Leon Dąbkowski - 45 lat, o Władysław Matejek - 30 lat i o. Dariusz Szurko - 15 lat.
          Od 1930 r. kolejnymi proboszczami byli następujący ojcowie:
  • Szczepan Musielak
  • Dionizy Bliźniak
  • Błażej Szymaszek
  • Wincenty Wolski
  • Anzelm Kwilos
  • Feliks Mazur
  • Józef Grzybowski
  • Sykstus Wawrzyszek
  • Feliks Wyrąbkiewicz
  • Marek Ignaszewski
  • Zenon Wiatr
  • Marek Ignaszewski
  • Władysław Matejek
  • Andrzej Szulta 

1930 - 1939
1939 - 1942
1942 - 1945
1945 - 1960 
1960 - 1966
1966 - 1969
1969 - 1973
1973 - 1976
1976 - 1985
1985 - 1992
1992 - 1995
1995 - 1997
1997 - 2007
2007 -  obecnie


          Obowiązki wikariuszy parafii pełniło w tym czasie około 27 ojców.




          Obecnie przed parafią staje zbliżający się jubileusz 100-lecia istnienia. Ale to już HISTORIA, KTÓRĄ TWORZYMY DZISIAJ.




 

Glory be to the Father,
and to the Son
and to the Holy Spirit.
Chwała Ojcu
i Synowi,
i Duchowi Świętemu.
Gloire au Père
et au Fils
et au Saint-Esprit.

Last updated: April 12, 2009.
©   2005-2009  Holy Trinity Parish, Montreal, QC
Best viewed in 1024x768 resolution with Mozilla based browser.
statystyka